گردشگری

ساکنان محلی اغلب بر شیوه ای تأکید می کنند که طی آن گردشگری اهداف مثبت و منفی معیشت، از جمله غرور فرهنگی، حس نظارت، سلامتی مطلوب و آسیب پذیری پایین را تحت تأثیر قرار می دهد. گردشگری می تواند سطح ارزشی را که توسط سیاستگذاران ملی به فرهنگ های اقلیت القا می شود، بالا ببرد. اثرات اجتماعي و فرهنگي گردشگري شيوه هايي هستند كه در آن گردشگري تغييراتي را در  نظام هاي ارزشي، رفتار افراد، روابط خانواده ها، سبك زندگي جمعي، مراسم سنتي و سازمان هاي اجتماعي ايجاد مي كند.از آنجا که نتیجه و ره آورد گردشگری، تغییراتی در زندگی روزانه و فرهنگ جامعه میزبان است؛ اصطلاح «اثرات اجتماعی ـ فرهنگی» را به معنی تغییراتی به کار می برند که در تجربه های روزانه، ارزش ها، شیوه زندگی و محصولات هنری و فکری جامعه میزبان رخ می دهد. به لحاظ اجتماعي و فرهنگي، توسعه گردشگري مي تواند آثار و پيامدهاي مثبت از قبيل بهبود خدمات و امكانات اجتماعي، توجه و حفظ الگوهاي فرهنگي در زمينه موسيقي، لباس، هنر و صنايع دستي، ايجاد غرور و مباهات نسبت به فرهنگ محلي، ايجاد امكان مبادلات فرهنگي ميان جوامع مختلف را به همراه داشته باشد. همچنین توسعه گردشگری در ناحيه مقصد گردشگري ممکن است باعث تغییر الگوی زندگی افراد محلی شود. رشد مصرف گرایی از جمله تغییراتی است که با تاثیرگذاری گردشگری بر جامعه میزبان افزایش می یابد. توسعه گردشگری در منطقه می‌تواند فرصت و زمینه گسترش آسیب هاي  اجتماعی و گسترش رفتارهای متعارض با هنجارهای متداول در جامعه پديد آورد و باعث افزایش جرم و جنایت در منطقه شود.

در مقیاس ملی، گردشگري داخلي مي­تواند موجب گسترش يکپارچگي و همگرايي اجتماعی ـ فرهنگی در سطح کشور و تقويت وحدت و وفاق ملي شود. به­ويژه در کشورهاي در حال توسعه که در آنها گروه­هاي قومي متعدد و مذاهب مختلف در کنار هم حضور دارند، تحرک مردم که نتيجه آن درک و تفاهم بيشتر گروه­هاي مذهبي، قومي و اجتماعي است، مي­تواند وحدت ملي را قوام بخشد. در عمل، گردشگري سعه صدر، تعامل، تساهل و تحمل ديگران را بيشتر مي­کند (سقایی،1385: 93) و به عنوان يک امر فرهنگي موجب مي­شود که فرصت کافي براي تبادل فرهنگي بين گردشگر و جامعه ميزبان بوجود آيد. بر اين مبنا افراد مي­توانند يکديگر را بهتر درک کرده و به فرهنگ هم بيشتر احترام بگذارند.

 معمولا مردم و ساکنان مناطق محلي به دو شیوه از منافع فرهنگي توسعه گردشگري بهره­مند مي­شوند: اول اين که گردشگري فرهنگ جامعه ميزبان را به ساير جوامع معرفي مي­کند. دوم اين که گردشگري، فرصتي براي ساکنان ايجاد مي­کند تا فرهنگ خود را مستقيم، بدون واسطه و به شکل واقعي به دیگران عرضه کنند. اين عمل به ويژه باعث تقويت غرور و همبستگي جامعه ميزبان و افزايش آستانه تحمل آنان در برابر فرهنگ­های ديگر مي­شود و به گردشگران امکان مشاهده فرهنگ واقعي ميزبان را می­دهد. گردشگري، زماني که ساکنان جوامع مختلف فرهنگ خود را با بازديدکنندگان به اشتراک مي‌گذارند، تاثيرات مثبتي ايجاد مي­کند. اين منافع براي جامعه ميزبان شامل تعامل، افتخار اجتماعي، انعطاف‌پذيري و يک حس قوي هويت اجتماعي می­شود. برخي ديگر از اثرات مثبت گردشگري، مبادله فرهنگي، احياي سنن محلي، افزايش کيفيت زندگي و بهبود تصوير موجود از جامعه است. روابط فرهنگي بين گردشگران و جامعه ميزبان، در عین حال مي‌تواند موجب تغييرات فرهنگ ميزبان برای تطابق با فرهنگ گردشگران و همچنين موجب احياي هويت فرهنگي در سطح محلي شود.ارتباط بين فرهنگي و انتقال پيام بين فرهنگ­ها، موجب تسهيل تعاملات بين فرهنگي آتي مي­شود؛ و ناگفته پيداست که فعالیت­هایی مانند گردشگري فرهنگي نقش بسيار زيادي در ايجاد اين وضعيت دارند