رقابتپذیری مقاصد گردشگری: ماهیت و تکامل آن
صاحبنظران بسیاری به چارچوب رقابتپذیری مقاصد و نحوه تکامل آن که از اواسط قرن بیستم میلادی تحت تاثیر گردشگری انبوه بوده، توجه میکنند. تمایل آنها به شناخت ابعاد مختلف ماهیت بنیادین محیط رقابتی و عملکردی است که گردشگری باید به عنوان یک بخش اقتصادی داشته باشد. مشاهدات نشان میدهد که بهدلیل آنکه طی ۶ دهه گذشته ابعاد مختلف رقابتپذیری مقاصد تغییر کرده، ماهیت رقابتپذیری نیز به نحو عمدهای تکامل یافته و دستخوش تحول شده است. اکنون و در اوایل هزاره سوم، ماهیت رقابتپذیری نسبت به قبل و مثلا پیدایش هواپیما بسیار تغییر کرده است. از این رو لازم است که پیش از پرداختن به توسعه یک مدل از رقابتپذیری مقاصد برای جهان امروز، تغییرات و تاثیرات آنها را درک کرد.
بررسی وضعیت رقابتپذیری گردشگری نشان میدهد که تغییرات در مولفههای آن، ساختار آن را به کلی دگرگون ساخته است. این تغییر ساختار مکرر باعث شده کسانی که مسوول رقابتپذیری مقاصد هستند، مجبور باشند بهطور مداوم با توجه به تغییرات و قوانین جدید و آنچه ماهیت رقابتپذیری را عوض میکند، برنامههای عملیاتی خود را تغییر دهند. هر چند که ممکن است معیارهای جذابیت یک مقصد از ثبات بیشتری برخوردار باشد، اما لازم است که بهطور مداوم بر ماهیت رقابت و توانایی یک مقصد در رقابت توجه شود. رقابت در همه فعالیتهای اقتصادی وجود دارد، اما این مهم است که به ماهیت اشکال جدید رقابت اقتصادی و همچنین رقابت انسان در ابعاد مختلف اجتماعی، تکنولوژیک، فرهنگی و سیاسی این حوزه نیز توجه شود. از این رو، نیاز است متغیرهای مختلفی که بر رقابتپذیری مقاصد تاثیر میگذارند و نقش آنها در تکامل رقابتپذیری از گذشته تاکنون، بهتر درک شوند.
هر چند بین رقابتپذیری مقاصد و سایر فعالیتهای بشری تفاوت قائل میشویم، همچنان وجوه مشترک و شباهتهای بسیاری نیز بین آنها وجود دارد. روشی را که مردم آمریکای شمالی، اروپایی یا آسیایی برای تبلیغ جذابیتهای مقاصد گردشگری خود و همچنین تاثیر گذاشتن بر انتخاب گردشگران بهکار میگیرند، نمیتوان بهطور کامل مجزا از رویکردهای اتخاذ شده در سایر بخشهای صنعتی دانست. به عنوان مثال، هر چند که هنوز در کرهجنوبی اهمیت بخش گردشگری به اندازه سایر بخشهای اقتصادی این کشور نیست، اما رویکرد تهاجمی که در این بخش دیده میشود، شبیه همان رویکردی است که در بخش خودروسازی این کشور مشاهده میشود. به شکلی متفاوت، استراتژی رقابتی صنعت گردشگری در ایالات متحده آمریکا به شدت وابسته به صنعت فیلم و سرگرمی است. توانایی فروش فرهنگ آمریکایی به اقصی نقاط دنیا به بخش گردشگری ایالات متحده آمریکا یک مزیت رقابتی قابل توجه داده است. به طریقی مشابه، رویکرد رقابتی هند نیز مانند سایر بخشهای اقتصادی آن تمایل به حرکت موازی در زمینههایی نظیر تکنولوژی و کسب مجوز است؛ در جایی که مالکیت بومی تسهیلات و سرمایهگذاریها اهمیت دارد.
این وبلاگ متعلق به دکترمهدی سقایی دانش آموخته جغرافیا است. هدف از ایجاد این وبلاگ مطرح کردن مباحثی پیرامون گردشگری در عصر حاضر می باشد. آنچه امروزه سبب اهمیت گردشگری می شود جنبه های اقتصادی آن است . به گونه ای که درآمد گردشگری در جهان به میلیاردها دلار می رسد. میلیاردها دلار در گردش است که از یک طرف چرخ سرمایه داری بچرخد و از دیگر سود گردشگر یک تجربه گردشگری مناسب و درخور داشته باشد. هنگامی می توان از جذب گردشگر و توسعه گردشگری حرفی به میان آورد که تکلیف هستی شناختی جریان گردشگری در سطوح اول مدیریتی مشخص باشد تا جریان گردشگری از این برزخ رهایی یابد ( با دست راندن و با پا پیش کشیدن)در واقع تکلیف گردشگری در سطح اول مدیریتی در پاسخ به این سوال روشن می شود : گردشگری آری یا خیر؟